ประกันสุขภาพพ่อแม่ลดหย่อนภาษีได้ไหม? ใครใช้สิทธิได้และมีเงื่อนไขอะไร

คำตอบโดยสรุป

เบี้ยประกันสุขภาพพ่อแม่ใช้ลดหย่อนภาษีได้ตามที่จ่ายจริง รวมสูงสุด 15,000 บาทต่อปีภาษีต่อผู้ใช้สิทธิ ภายใต้เงื่อนไขของกรมสรรพากร โดยพ่อหรือแม่ที่นำเบี้ยมาใช้สิทธิต้องมีเงินได้พึงประเมินไม่เกิน 30,000 บาทในปีนั้น และคุณต้องเป็นผู้จ่ายที่มีสิทธิ วงเงินนี้เป็นยอดรวมของรายการ ไม่ใช่ 15,000 บาทต่อพ่อหรือแม่แต่ละคน

ใครใช้สิทธิประกันสุขภาพพ่อแม่ได้

ผู้มีเงินได้ที่จ่ายเบี้ยให้บิดามารดาและเป็นบุตรชอบด้วยกฎหมายมีสิทธิพิจารณารายการนี้ ไม่ใช่ผู้ใดจ่ายแทนก็ใช้สิทธิได้ทั้งหมด หากเป็นเบี้ยของพ่อแม่คู่สมรส ต้องตรวจสถานะสมรส เงินได้ของคู่สมรส และวิธียื่นแบบตามเกณฑ์ โดยกรณีคู่สมรสไม่มีเงินได้ ผู้มีเงินได้อาจใช้สิทธิเบี้ยที่จ่ายให้พ่อแม่คู่สมรสได้ตามเงื่อนไข

ผู้ที่มีกรณีครอบครัวซับซ้อน เช่น ต่างฝ่ายต่างมีเงินได้หรือยื่นรวมกัน ควรให้กรมสรรพากรตรวจสิทธิรายบุคคลก่อนกรอกยอด เพื่อไม่ย้ายเบี้ยของคนหนึ่งไปใช้อีกคนโดยไม่มีสิทธิ

ต้องตรวจเงื่อนไขอะไรบ้าง

เงินได้ของพ่อแม่ต้องผ่านเกณฑ์

พิจารณาเงินได้พึงประเมินของพ่อและแม่แยกกัน หากพ่อเกินเกณฑ์แต่แม่ไม่เกิน อย่าสรุปว่าหมดสิทธิทั้งสองคน และอย่าใช้เพียงข้อมูลว่าพ่อแม่ไม่ได้ทำงานประจำ เพราะอาจมีเงินได้จากค่าเช่า ดอกเบี้ย หรือแหล่งอื่นที่ต้องตรวจตามกฎหมาย

บริษัทและส่วนของเบี้ยต้องถูกประเภท

ต้องเป็นเบี้ยสุขภาพที่เข้าหลักเกณฑ์ จ่ายให้บริษัทประกันชีวิตหรือประกันวินาศภัยที่ประกอบกิจการในประเทศไทย ถ้ากรมธรรม์รวมชีวิต สุขภาพ และความคุ้มครองอื่น ให้ใช้ยอดสุขภาพที่บริษัทรับรอง อย่านำเบี้ยทั้งสัญญามาใส่รายการสุขภาพพ่อแม่

แจ้งความประสงค์ใช้สิทธิและตรวจข้อมูล

แจ้งบริษัทประกันว่าต้องการใช้สิทธิภาษี ตรวจเลขประจำตัวผู้เสียภาษีของผู้จ่าย ชื่อผู้เอาประกัน และข้อมูลที่บริษัทนำส่ง เก็บหลักฐานชำระเงินและหนังสือรับรองไว้เทียบกับข้อมูลก่อนยื่นแบบ

พ่อแม่ต้องอายุ 60 ปีขึ้นไปหรือไม่

สิทธิเบี้ยประกันสุขภาพบิดามารดาไม่ได้กำหนดอายุขั้นต่ำ 60 ปีเหมือนรายการค่าอุปการะบิดามารดา ทั้งสองรายการเป็นคนละสิทธิและตรวจคนละเงื่อนไข การใช้สิทธิอุปการะจึงไม่ได้ทำให้ใช้สิทธิเบี้ยสุขภาพได้โดยอัตโนมัติ

ตัวอย่างคำนวณเมื่อจ่ายให้ทั้งพ่อและแม่

ถ้าค่าลดหย่อน 15,000 บาททั้งหมดลดเงินได้สุทธิที่อยู่ในช่วงอัตรา 10% ผลประหยัดภาษีตามสมมติฐานคือ 1,500 บาท ไม่ใช่ได้เงินคืนค่าเบี้ย 15,000 บาท

ถ้าพี่น้องร่วมกันจ่ายต้องทำอย่างไร

กรณีหลายคนร่วมทำประกันสุขภาพให้พ่อแม่ กฎหมายกำหนดการเฉลี่ยสิทธิตามจำนวนผู้ร่วมจ่ายภายใต้เกณฑ์ของรายการนี้ จึงไม่ควรต่างคนต่างนำยอดเต็มของกรมธรรม์เดียวกันไปใช้

ตัวอย่าง พี่น้องสองคนร่วมจ่ายเบี้ยสุขภาพแม่ 20,000 บาท ให้พิจารณายอดภายใต้เพดาน 15,000 บาทแล้วเฉลี่ยเป็นคนละ 7,500 บาท เมื่อทั้งสองเข้าเงื่อนไข และข้อมูลผู้จ่ายตรงกับบริษัทประกัน หากจ่ายคนละกรมธรรม์หรือมีรูปแบบการจ่ายอื่น ควรขอให้บริษัทและกรมสรรพากรยืนยันการจัดสรรก่อน

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ซื้อประกันชีวิตให้พ่อแม่ ใช้รายการนี้ได้ไหม

รายการนี้ใช้กับส่วนเบี้ยสุขภาพที่เข้าเกณฑ์ ไม่ใช่เบี้ยประกันชีวิตของพ่อแม่ทั้งหมด ต้องดูหนังสือรับรองแยกประเภท

เป็นผู้รับประโยชน์แต่ไม่ได้จ่ายเบี้ย ใช้สิทธิได้ไหม

ชื่อผู้รับประโยชน์ไม่ใช่หลักฐานว่ามีสิทธิใช้เบี้ยลดหย่อน ต้องตรวจผู้จ่ายและเงื่อนไขของรายการ

พ่อแม่มีรายได้จากบำนาญ ต้องตรวจหรือไม่

ต้องตรวจว่าเงินได้ใดเป็นเงินได้พึงประเมินตามเกณฑ์ อย่าสรุปว่าการเกษียณทำให้ไม่มีเงินได้สำหรับรายการนี้

เบี้ยแพงกว่าเพดานยังควรทำหรือไม่

ประเมินจากค่ารักษา ความคุ้มครอง ข้อยกเว้น และความสามารถจ่ายต่อเนื่อง ภาษีเป็นประโยชน์ประกอบ และเบี้ยที่เกินเพดานไม่ได้แปลว่าความคุ้มครองไม่มีประโยชน์

สรุป

เริ่มจากตรวจว่าคุณเป็นผู้ใช้สิทธิที่ถูกต้อง พ่อแม่แต่ละคนมีเงินได้ผ่านเกณฑ์ และบริษัทรับรองส่วนเบี้ยสุขภาพเท่าไร จากนั้นรวมยอดภายใต้เพดานและประสานพี่น้องไม่ให้ใช้ซ้ำ การแยกรายการนี้ออกจากสิทธิอุปการะช่วยลดความผิดพลาดก่อนยื่นภาษี

บทความที่เกี่ยวข้อง

1. วางแผนลดหย่อนภาษีอย่างไร ไม่ให้เสียเงินมากกว่าภาษีที่ประหยัดได้
2. คำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาอย่างไร? เข้าใจเงินได้สุทธิและภาษีขั้นบันได

หากต้องการทบทวนกรมธรรม์เดิมและวางงบประกันให้สัมพันธ์กับความคุ้มครอง กระแสเงินสด และสิทธิภาษี สามารถติดต่อทีม Wealth Life Insure ผ่านเว็บไซต์ เพื่อทำความเข้าใจข้อมูลก่อนเลือกแผน

เกี่ยวกับบทความนี้

ผู้เขียน / เรียบเรียง / ตรวจสอบ: คุณจักรี น้อยดอนไพร

ผู้บริหารศูนย์ ไทยประกันชีวิต สาขาบางนา

วันที่เผยแพร่ครั้งแรก: 11 ตุลาคม 2569

ตรวจสอบข้อมูลล่าสุด: วันที่ 11 ตุลาคม 2569

แหล่งข้อมูล

กรมสรรพากร — ประกาศอธิบดีฯ ฉบับที่ 162 และที่แก้ไขเพิ่มเติม

กรมสรรพากร — ผู้มีเงินได้มีสิทธิหักลดหย่อนอะไรได้บ้าง

ตัวอย่างทั้งหมดเป็นสมมติฐานเพื่ออธิบายวิธีคิด ไม่ใช่ผลประโยชน์ของแบบประกันใด สิทธิจริงขึ้นกับข้อเท็จจริงของผู้เสียภาษีและเกณฑ์ในปีนั้น กรณีเฉพาะให้ตรวจยืนยันกับกรมสรรพากรหรือผู้ประกอบวิชาชีพภาษี